donderdag, april 05, 2007

Ibike Pro Power Meter: gadget of wetenschap?


Deze maand in O²Bikers een korte vermelding van de Ibike. Na de Ipod en binnenkort de Iphone kan je tegenwoordig dus ook met een Ibike rondrijden. De Ibike Pro Power Meter is een toestel dat je vermogen weergeeft. Het vermogen is de hoeveelheid energie die je levert bij het fietsen (kracht x snelheid). Ideaal om de intensiteit van je inspanning te meten, of op basis hiervan je trainingsintensiteit te bepalen. Je hartslag kan immers onderhevig zijn aan allerlei factoren (temperatuur, stress,...), het vermogen blijft altijd hetzelfde, 300 watt blijft 300 watt. Vermogen wordt ook instant gemeten terwijl je hartslag tijd nodig heeft om zich aan te passen aan de intensiteit.

Nieuw is een vermogensmeter natuurlijk niet. Zo is SRM (Schoberer Rad Messtechnik) als sinds 1986 op de markt met een vermogenstrainer. Wat wel nieuw is, is de manier waarop ze het hebben aangepakt. Isaac Newton wist al dat tegenover iedere werking van een kracht altijd een even grote tegenwerking staat, de wet van actie en reactie. Om vooruit te komen moet je krachten overwinnen, sowieso de luchtweerstand en de rolweerstand, en als het bergop gaat ook nog eens de klimweerstand.

Ibike gaat dus, in plaats van de krachten te meten die de renner opwekt (zoals SRM, Ergomo of PowerTap doen), de krachten meten die door de renner worden overwonnen om vooruit te komen. Op basis daarvan berekent men het vermogen dat wordt geleverd. Slim gezien, want als A=B maakt het toch helemaal niet uit of je A dan wel B meet. Tot zover de theorie. Hoe werkt het in de praktijk?

Zoals gezegd zijn er drie krachten die overwonnen dienen te worden, en de Ibike moet die op één of andere manier kunnen meten. Voor je met je Ibike op pad kan gaan moet je daarom het toestel kalibreren. Het eenvoudigste is de klimweerstand. Hiervoor moet je, naast de hellingsgraad, ook het gewicht van de fiets en berijder kennen. Die gegevens zijn makkelijk in te voeren. De hellingsgraad berekent de Ibike niet d.m.v. verschil in luchtdruk (zoals Polar en andere fietscomputers doen) maar met een soort van elektronische waterpas, hetgeen (zeker bij instabiel weer) betrouwbaarder is. De lucht- en rolweerstand meten doet Ibike door je te vragen in je standaardhouding aan 32 km/uur te fietsen. Deze meting wordt dan gehanteerd als referentie voor het berekenen van het vermogen. Tot zover de instellingen.

Krijg je hierdoor nu 100% betrouwbare output? Neen, door je houding te wijzigen kan je opeens meer of minder wind vangen en dit heeft natuurlijk een invloed op de kracht die je nodig hebt om je snelheid aan te houden, en dus ook op je geleverde vermogen. Bochtenwerk, rijden in groep maar ook een andere bandendruk of zelfs andere outfit hebben een invloed op het te leveren vermogen. Allemaal elementen die de Ibike niet kent. Je krijgt een mooie indicatie van je vermogen, maar echt waterdicht is de berekeningswijze niet.

Krijg je waar voor je geld? De Ibike Pro Power Meter is momenteel enkel in de VS te krijgen en kost 399$ (ongeveer 300 euro, interessant dankzij de huidige wisselkoers). Dat is merkelijk goedkoper dan de Powertap (1500 euro), die op zijn beurt heel wat goedkoper is dan een SRM in amateuruitvoering. Wil je op en top professioneel materiaal tel je meer dan 3000 euro neer voor een professionele SRM.

Op het net zijn er vergelijkende testen (hier, hier en hier) terug te vinden van de Ibike versus SRM. Daaruit blijkt dat de Ibike goed zijn streng trekt. Zeker als je een algemeen beeld wil van het geleverde vermogen tijdens een rit. Instante vermogenweergave is een ander verhaal. Er mag ook wel verschil zijn, de SRM is 10 keer duurder.

Meer over trainen op vermogen, en een vergelijking tussen de SRM, Ergomo, PowerTap en de Polar Output Set vind je in Fiets Magazine #2 2007.

Promofilmpje Ibike:


Met dank aan Charles Dauwe van fietsica.be. Schitterende website met wetenschappelijke uitleg over het fietsen.

2 opmerkingen:

Charles Dauwe zei

Beste Martin
Je legt de vinger op het zwakke punt van de iBike, namelijk de verandering in houding en bv. kledij die alleen maar in rekening kunnen gebracht worden door een nieuwe kalibratie. In de praktijk is dit niet een enorm probleem omdat je voor 80 of meer procent je standaardhouding aanneemt. Als je echter b.v. dieper in de beugels gaat dan normaal zal de iBike je een te hoog vermogen aanwijzen. Ik rij nu reeds een heel seizoen met de iBike, en met excellente analyse software WKO+ van de Peaks Coaching Group en ben zeer tevreden. Denk ook niet dat SRM helemaal zonder problemen is. Indien je met slappe banden rijdt zal de SRM een wattage aangeven die beduidend hoger is dan de werkelijke nuttige wattage. De nuttige wattage = stuwkracht x snelheid is niet gelijk aan trapkracht x omwentelingssnelheid...
Ik kan zo nog wel een aantal minpuntjes van de SRM opnoemen, maar eigenlijk is dit niet zo heel belangrijk. Belangrijk is wel dat de wattage-trainingzones goed gedefinieerd kunnen worden, en dat kan zowel met iBike als SRM, als Powertap...
Alleen moet je nooit de data van verschillende systemen op een absolute manier gaan vergelijken.

Anoniem zei

Beste,

Dit systeem is echt nutteloos ingewikkeld gemaakt, want zoals er wordt aangegeven is het inderdaad hetzelfde of men nu de kracht meet die wordt opgewekt of de kracht die wordt overwonnen.
Maar het is absoluut een slecht idee om ervoor te kiezen de krachten die overwonnen worden te meten.
Waarom: Er moeten meerdere zaken worden gemeten (luchtweerstand, rolweerstand, hellingsgraad,...)
en hierbij komt nog eens dat al deze zaken zijn zeer veranderlijk zijn rij maar eens over een kasseien weg of over een nieuwe asfalt weg. of met rugwind of tegenwind.

Een veel eenvoudiger systeem is om gewoon de kracht te meten die op het pedaal wordt uitgeoefend, dit is een veel gemakkelijkere meting en 100% valide.